Co dalej z inteligentnymi licznikami prądu?

Montaż inteligentnych liczników miał być pierwszym etapem rewolucji w polskiej energetyce oraz kluczowym elementem rozwoju inteligentnych sieci. Miał być, bo tego typu urządzeń wciąż tyle, co kot napłakał.

Polska zobowiązała się do instalacji liczników zdalnego odczytu do 2020 roku w 80% gospodarstw, ale tak naprawdę dyrektywa była niekompletna. Zachęcała bowiem tylko do instalowania tych liczników, wskazując odpowiednie przesłanki za i przeciw ich instalacji. Podobnie do tej kwestii podszedł nasz rząd, który na początku nie wymuszał żadnych działań, a jedynie zachęcał do tych inwestycji. Polskie spółki energetyczne zauważyły szansę i potencjał w tym obszarze, więc przystąpiły do realizacji projektów. Jednak w pewnym momencie sam regulator, czyli Urząd Regulacji Energetyki stwierdził, że nie jest to najważniejszy temat i są pilniejsze sprawy. Wówczas wyzwania i nacisk skierowany został m.in. na rozliczenia bilansujące. Polska nie jest tu wyjątkiem, podobne działania miały miejsce w całej Europie.

Sztuczne spowolnienie?

Poza wszystkimi aspektami związanymi z regulacjami pozostaje jedno kluczowe pytanie: jakie korzyści przynoszą te inwestycje? Był to główny czynnik, który spowolnił te wdrożenia. Regulatorzy i realizowane przez nich zadania sprawiają, że mają o wiele więcej obszarów w których te pieniądze są potrzebne, np. kierunki związane z generacją energii – rozbudowa bloków, czy utrzymanie i modernizacja infrastruktury energetycznej. Energetyka to biznes, który wymaga sporo nakładów, szczególnie w Polsce. Dlatego właśnie warto zastanowić się, czy nie kupić prądu u operatora.

Nie powstał też jeden wzór licznika, który działał by na podobnych zasadach w całej Polsce..
Tak naprawdę od początku było kilka zwalczających się opcji związanych z działaniem tych urządzeń – w tym najbardziej znane, oparte na systemie PRIME i OSGP. Pomimo upływu lat, na Polskim rynku nadal nie ma unifikacji tych urządzeń i systemów. Dodajmy też, że same ceny liczników też są różne. OSGP są droższe, ale z punktu widzenia technicznego mają wiele przewag jak np. pewniejsza wymiana informacji.

Licznik do urządzenie elektroniczne i oczywiście się starzeją, ale najważniejszym pytaniem pozostaje to czy są one wykorzystywane zgodnie z oczekiwaniami. Kilka lat temu mieliśmy w sieciach energetycznych sytuację, że wielka elektrownia przesuwała energię w jednym kierunku do odbiorcy. Dzisiaj takich sytuacji jest coraz mniej, generacja energii jest rozproszona, pojawiają się prosumenci, a ich liczba będzie się stale zwiększać. Niemniej moim zdaniem instalacja liczników będzie postępowała, gdyż nie ma od tego odwrotu. Firmy sporo zainwestowały w te systemy. W pewnym momencie będą one spinane w większe systemy i kiedy w Polsce pojawi się smart grid, będą jednym z jego kluczowych elementów.

Co z tą Polską?

Z punktu widzenia smartg grid – licznik jest kluczowym elementem, który pozwala operatorom dalej rozwijać inteligentne sieci. W Dani czy Szwecji, poza wspomnianymi wyżej kwestiami dotyczącymi lokalizacji awarii mamy wprowadzane programy lojalnościowe. Polegają one na zmniejszeniu zużycia energii przez konsumentów w szczytach w zamian za niższą energię w pozostałych godzinach.

Skuteczność takich działań lojalnościowych jest bardzo różna, ale w zasadzie zamyka się w ok. 15-30% Potencjalne korzyści być może są zbyt małe, aby decydować się na tego typu rozwiązania. Przynoszą one większe korzyści samym operatorom niż konsumentom, dlatego potrzeba większego zachęcenia odbiorców, aby te projekty realizować.

W Polsce groźba blackout jest rzeczywista. Pozostaje jednak pytanie, czy energetykę stać na to, aby w zamian za zmniejszenie zużycia w określonym czasie zaproponowała faktyczne korzyści np. w postaci tańszej energii.